یاقوت سرخ و یاقوت کبود

یاقوت سرخ و یاقوت کبود، با وجود تفاوت چشمگیر رنگشان، از یک خانواده‌اند. هر دو گونه‌هایی از کانی «کرندوم» هستند که ترکیب اصلی آن اکسید آلومینیوم است. کرندوم در حالت خالص بی‌رنگ است، اما حضور مقدار کمی از عناصر دیگر در ساختار آن می‌تواند رنگ‌های متفاوتی ایجاد کند. رنگ قرمز یاقوت سرخ یا روبی، به حضور عنصر کروم مربوط است. این رنگ می‌تواند از قرمز مایل به نارنجی تا قرمز مایل به بنفش تغییر کند. در یاقوت کبود آبی، حضور آهن و تیتانیوم نقش مهمی دارد؛ مقادیر بسیار کمی از این عناصر برای ایجاد رنگ آبی کافی است. خانوادهٔ سافایر فقط به رنگ آبی محدود نمی‌شود. نمونه‌های صورتی، زرد، سبز، نارنجی، بنفش و حتی بی‌رنگ هم وجود دارند. در نام‌گذاری گوهرشناسی، کرندوم قرمزی که در دستهٔ روبی قرار می‌گیرد، یاقوت سرخ نامیده می‌شود و دیگر رنگ‌های این خانواده در گروه سافایر قرار می‌گیرند. بنابراین، سافایر زرد یا صورتی هم نامی معتبر برای یک گوهر است. بعضی یاقوت‌ها جلوه‌ای ستاره‌مانند نشان می‌دهند. این پدیده معمولاً روی نگین‌هایی با سطح گنبدی دیده می‌شود و از بازتاب نور توسط درونگیرهای سوزنی بسیار ریز و جهت‌دار به وجود می‌آید. ستارهٔ شش‌پَر می‌تواند هم در یاقوت سرخ و هم در رنگ‌های مختلف سافایر دیده شود و ویژگی انحصاری یاقوت کبود نیست. هنگام خرید، علاوه بر رنگ و ظاهر، دربارهٔ طبیعی یا آزمایشگاهی بودن نگین و بهسازی‌های آن سؤال کنید. بسیاری از سافایرها برای تغییر رنگ تحت بهسازی حرارتی یا روش‌های دیگر قرار می‌گیرند. گزارش معتبر گوهرشناسی می‌تواند نوع سنگ، طبیعی یا آزمایشگاهی بودن و بهسازی‌های قابل‌تشخیص را مشخص کند؛ اطلاعاتی که صرفاً از روی رنگ یا عکس محصول معلوم نمی‌شود.